Astigmat, gözün korneasının (saydam ön tabaka) veya nadiren lensinin düzensiz şekilli olması sonucu görüntünün retinada tek bir noktaya odaklanamamasıdır. Sonuçta hem uzaktaki hem yakındaki görüntüler bulanık veya çarpık görülür.
Nüfusun %30'unda farklı derecelerde astigmat vardır. Çoğu zaman miyopi veya hipermetropi ile birlikte bulunur.
Belirtiler
- Bulanık veya çarpık görme (hem yakın hem uzak)
- Göz kısma alışkanlığı
- Baş ağrısı (özellikle okumadan sonra)
- Göz yorgunluğu
- Geceleri görme zorluğu
- Okuma sırasında zorlanma
- Çocuklarda okul başarısında düşüş
- Işıkların etrafında halkalar
Nedenler
Korneanın düzgün küresel şekil yerine futbol topu (oval) şeklinde olması. Mercek de astigmata yol açabilir.
Türleri:
- Düzenli astigmat: Tedavisi kolay
- Düzensiz astigmat: Sıklıkla travma, ameliyat veya keratokonusa bağlı
Risk Faktörleri
- Aile öyküsü
- Doğuştan (genellikle)
- Göz yaralanması
- Göz cerrahisi öyküsü
- Keratokonus
- Aşırı yakın çalışma
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı
- Görme bulanıklığı
- Baş ağrısı (görme kaynaklı)
- Çocuğunuzda görme problemi şüphesi
- Sık göz kısma
- Görme keskinliğindeki değişiklikler
- 40 yaş üstü düzenli göz muayenesi
Tanı ve Tedavi
Tanı:
- Görme keskinliği testi
- Refraksiyon testi
- Keratometri
- Topografi (kornea haritalama)
- Retinoskopi
Tedavi:
1. Gözlük:
- Silindirik camlar
- En yaygın tedavi
2. Kontakt lensler:
- Yumuşak torik lensler
- Sert geçirgen lensler
- Hibrid lensler
3. Refraktif cerrahi (kalıcı):
- LASIK (en yaygın)
- PRK
- SMILE
- Femto LASIK
- Genellikle 18 yaş sonrası ve göz sayısı stabil olduğunda
4. Lens implantasyonu:
- Yüksek astigmatlarda
- Torik göz içi lens (katarakt cerrahisinde)
Önleme
Astigmat genellikle önlenemez ancak risk azaltılabilir:
- Çocuklarda düzenli göz muayenesi
- Okul başlamadan ön muayene
- Göz yaralanmalarından korunma (koruyucu gözlük)
- Uzun ekran süresinde 20-20-20 kuralı (20 dakika bakış sonrası 20 saniye 20 feet ileriye bakma)
- Yeterli ışıkta okuma
- Düzenli göz egzersizleri
- Diyabet kontrolü