Genel Bakış
Atriyal fibrilasyon (AF), kalbin üst odacıklarının (atriumlar) düzensiz ve çoğunlukla hızlı atması ile karakterize en yaygın kalp ritim bozukluğudur. Türkiye'de 65 yaş üstü kişilerin yaklaşık %5'ini, 80 yaş üstü kişilerin %10'unu etkiler.
AF'de kanın atriumlarda göllenmesi pıhtı oluşumuna ve inme riskine yol açar. AF'li hastalarda inme riski 5 kat daha yüksektir.
Belirtiler
Bazıları hiç belirti yaşamayabilir. Yaygın belirtiler:
- Çarpıntı (düzensiz, hızlı kalp atışı)
- Nefes darlığı
- Halsizlik, yorgunluk
- Baş dönmesi, sersemlik
- Göğüs ağrısı veya rahatsızlığı
- Egzersiz toleransında azalma
- Bayılma (nadiren)
- Anksiyete
Türleri
- Paroksismal: Kendiliğinden başlar ve durur (7 gün içinde)
- Persistan: 7 günden uzun, müdahale ile geri döner
- Uzun süreli persistan: 1 yıldan uzun
- Kalıcı: Normal ritme döndürülemeyen
Nedenler
- Yüksek tansiyon
- Koroner arter hastalığı
- Kalp kapak hastalıkları
- Kalp yetmezliği
- Doğumsal kalp hastalıkları
- Hipertiroidi
- Uyku apnesi
- Akciğer hastalıkları
- Aşırı alkol tüketimi
- Aşırı kafein
- Stres, yorgunluk
- Ameliyat sonrası
- Bazı enfeksiyonlar
Risk Faktörleri
- Yaş (65 üstü)
- Yüksek tansiyon
- Diyabet
- Obezite
- Aile öyküsü
- Kalp hastalıkları
- Sigara
- Aşırı alkol
- Uyku apnesi
- Hipertiroidi
Komplikasyonlar
- İnme (en ciddi - 5 kat artmış risk)
- Kalp yetmezliği
- Demans
- Yaşam kalitesinde düşüş
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı
- Çarpıntı, düzensiz kalp atışı
- Nefes darlığı
- Baş dönmesi, bayılma
- Acil (112): Şiddetli göğüs ağrısı, inme belirtileri (yüz felci, konuşma bozukluğu, kol güçsüzlüğü)
Tanı ve Tedavi
Tanı: EKG, Holter, olay kaydedici, ekokardiyografi, kan testleri (tiroid, elektrolitler).
Tedavi:
1. Hız kontrolü: Beta blokerler, kalsiyum kanal blokerleri, digoksin
2. Ritim kontrolü:
- Antiaritmik ilaçlar (amiodaron, dronedaron, propafenon)
- Elektriksel kardiyoversiyon
- Kateter ablasyon
- Cerrahi (Maze prosedürü)
3. İnme önleme (en kritik):
- Antikoagülanlar: apiksaban, rivaroksaban, dabigatran, edoksaban (yeni nesil)
- Warfarin
- Sol atriyal apendiks kapatma (Watchman)
Önleme
- Tansiyon, şeker, kolesterolünüzü kontrol altında tutun
- Sağlıklı kilonuzu koruyun
- Düzenli egzersiz
- Sigarayı bırakın
- Alkolü sınırlayın
- Uyku apnesini tedavi ettirin
- Stresi yönetin
- Yeterince uyuyun